Profile stalowe są szkieletem konstrukcji suchej zabudowy. To od ich typu, szerokości, grubości blachy i rozstawu zależy sztywność ściany, sufitu albo przedścianki. W praktyce nie stosuje się jednego uniwersalnego profilu do wszystkich konstrukcji. Do ścian działowych wykorzystuje się przede wszystkim profile CW i UW, do sufitów oraz okładzin CD i UD, natomiast przy ościeżach i miejscach wymagających większej sztywności stosuje się profile UA.
W aktualnych systemach Knauf i Rigips typowe profile do suchej zabudowy wykonywane są z ocynkowanej blachy stalowej. W standardowych rozwiązaniach spotykane są grubości około 0,55–0,60 mm, natomiast profile wzmacniające UA mają blachę około 2,0 mm.
Profile stanowią jeden z elementów kompletnego systemu suchej zabudowy ścian, sufitów i poddaszy. Przy doborze konstrukcji trzeba więc uwzględnić również rodzaj poszycia, izolację, elementy mocujące, wymagania akustyczne oraz ewentualną odporność ogniową całej przegrody.
| Typ profilu | Typowa funkcja | Typowy wymiar przekroju | Przykładowa grubość blachy |
|---|---|---|---|
| CW | pionowy profil ścienny | 50, 75, 100 mm i inne warianty systemowe | ok. 0,55–0,60 mm |
| UW | pozioma prowadnica ściany | 50, 75, 100 mm i inne warianty | ok. 0,55–0,60 mm |
| CD | profil nośny sufitu i okładzin | najczęściej 60 × 27 mm | ok. 0,55–0,60 mm |
| UD | profil obwodowy dla CD | najczęściej ok. 30 mm szerokości | zależnie od systemu |
| UA | wzmocnienie ościeży i konstrukcji | 50, 75, 100 mm | ok. 2,0 mm |
Profil CW jest podstawowym pionowym elementem szkieletu ściany działowej. Wstawia się go pomiędzy profile prowadzące UW zamocowane do podłogi i stropu. Do boków profilu mocowane są następnie odpowiednio dobrane płyty gipsowo-kartonowe.
Knauf oferuje profile CW między innymi w szerokościach:
Szerokość profilu ma bezpośredni wpływ na całkowitą grubość ściany, przestrzeń dostępną na izolację oraz możliwą wysokość konstrukcji.
Aktualny Knauf CW 50 jest dostępny między innymi jako profil o grubości blachy 0,55 mm lub 0,60 mm, zależnie od wariantu. Profil ma szerokość około 50 mm i wysokość przekroju około 50 mm.
| Parametr | Knauf CW 50 |
|---|---|
| Szerokość | ok. 50 mm |
| Wysokość przekroju | ok. 50 mm |
| Grubość blachy | 0,55 lub 0,60 mm zależnie od wariantu |
| Długości | 2600, 3000, 3500, 4000 mm |
| Reakcja na ogień | A1 |
| Materiał | stal ocynkowana |
Wersja 0,55 mm o długości 3000 mm waży około 2,01 kg, natomiast odpowiedni profil o długości 4000 mm około 2,68 kg.
Profil UW montuje się poziomo do podłogi i stropu. Tworzy on prowadnicę, w której ustawiane są pionowe profile CW.
Dla przykładu Knauf UW 50 ma:
Wariant 3000 mm waży około 1,5 kg, natomiast 4000 mm około 2,39 kg.
CW oraz UW tworzą parę systemową. Nie dobiera się ich przypadkowo. Profil CW 50 współpracuje z UW 50, CW 75 z UW 75, a CW 100 z UW 100.
Szerokość konstrukcji jest jednym z najważniejszych parametrów wpływających na:
Sam profil CW 50 nie oznacza ściany o grubości 50 mm. Po obu stronach konstrukcji dochodzi jeszcze poszycie.
Przykładowo przy pojedynczej płycie 12,5 mm z każdej strony:
50 mm + 12,5 mm + 12,5 mm = około 75 mm
Jeżeli zastosuje się po dwie warstwy płyt 12,5 mm z każdej strony, konstrukcja osiągnie około:
50 mm + 25 mm + 25 mm = około 100 mm
W praktyce o parametrach takiej ściany decyduje jednak cały przebadany system, a nie wyłącznie suma grubości materiałów.
Najbardziej charakterystycznym profilem sufitowym jest CD 60/27. Oznaczenie odnosi się bezpośrednio do przekroju profilu: około 60 mm szerokości i 27 mm wysokości.
Knauf oferuje CD 60/27 między innymi w wersjach o grubości blachy 0,55 oraz 0,60 mm.
| Parametr | Knauf CD 60/27 |
|---|---|
| Szerokość | ok. 60 mm |
| Wysokość | ok. 27 mm |
| Grubość blachy | 0,55 lub 0,60 mm |
| Długości | 2600, 3000, 4000 mm |
| Zastosowanie | sufity podwieszane, poddasza, przedścianki |
Profil o grubości 0,55 mm i długości 3000 mm waży około 1,58 kg, natomiast wersja 4000 mm około 2,11 kg.
Profil UD pełni funkcję prowadnicy obwodowej dla konstrukcji wykonanej z profili CD. Najczęściej stosowany jest profil określany jako UD 30.
Montuje się go do ścian wzdłuż obwodu sufitu albo okładziny, a następnie wprowadza w niego końce profili CD. Sam profil UD nie zastępuje profili nośnych CD.
| Profil | Funkcja |
|---|---|
| CD 60/27 | element nośny rusztu, do którego mocuje się płyty |
| UD 30 | profil obwodowy prowadzący i wyznaczający płaszczyznę konstrukcji |
Z profili CD można wykonywać różne układy konstrukcji. W suficie jednopoziomowym profile nośne znajdują się zasadniczo w jednej płaszczyźnie, natomiast przy ruszcie dwupoziomowym profile główne i nośne są ułożone na różnych poziomach i łączone odpowiednimi łącznikami krzyżowymi.
Nie ma jednego uniwersalnego rozstawu profili dla wszystkich sufitów. Rozstaw zależy od:
W miejscach wymagających większej sztywności stosuje się profile UA. Typowym zastosowaniem jest wzmacnianie ościeży drzwiowych w ścianach gipsowo-kartonowych.
Różnica pomiędzy profilem UA i zwykłym CW jest bardzo duża. Dla przykładu Knauf UA 50 ma grubość blachy około 2,0 mm, podczas gdy standardowy CW 50 ma około 0,55–0,60 mm.
| Parametr | Knauf UA 50 |
|---|---|
| Grubość blachy | ok. 2,0 mm |
| Szerokość | ok. 50 mm |
| Wysokość | ok. 40 mm |
| Długości | 2600, 3000, 3500, 4000 mm |
| Waga 3000 mm | ok. 5,22 kg |
| Reakcja na ogień | A1 |
Profil Knauf CW 50 o długości 3000 mm waży około 2,0 kg, podczas gdy UA 50 o tej samej długości około 5,22 kg.
To ponad dwukrotna różnica masy wynikająca przede wszystkim z zastosowania znacznie grubszej blachy.
UA nie jest więc tylko „mocniejszą odmianą CW”, ale profilem przeznaczonym do konkretnych miejsc wymagających zwiększonej sztywności.
Ościeżnica drzwiowa wprowadza do ściany dodatkowe obciążenia i siły dynamiczne związane z otwieraniem oraz zamykaniem skrzydła. Przy cięższych drzwiach standardowy profil CW może nie zapewnić wymaganej sztywności.
W takich miejscach stosuje się profile UA wraz z odpowiednimi kątownikami i elementami mocującymi przewidzianymi w systemie producenta.
W aktualnej ofercie Knauf bardzo często spotykane są długości:
Nie każdy profil występuje we wszystkich tych długościach. CW i UA mają zwykle więcej wariantów długości, ponieważ muszą być dopasowywane do wysokości ścian. Profile CD są najczęściej dostępne między innymi w długości 2600, 3000 i 4000 mm.
W niektórych konstrukcjach producenci dopuszczają przedłużanie profili przy użyciu dedykowanych łączników, ale nie należy robić tego w dowolny sposób. Szczególnie w ścianach o określonej odporności ogniowej lub wysokości zasady łączenia powinny wynikać z dokumentacji systemowej.
Dwa profile oznaczone jako CW 50 mogą mieć taki sam przekrój, ale różną grubość blachy. Aktualna oferta Knauf pokazuje przykładowo warianty 0,55 i 0,60 mm.
Różnica 0,05 mm może wydawać się niewielka, ale przy cienkiej blasze oznacza zauważalną zmianę ilości stali w przekroju, a tym samym sztywności i masy profilu.
Dlatego przy konstrukcjach o określonych parametrach nie należy wybierać profilu wyłącznie na podstawie oznaczenia CW, CD czy UW.
Profile przeznaczone do systemów suchej zabudowy są produkowane zgodnie z wymaganiami dotyczącymi metalowych elementów konstrukcyjnych do systemów z płyt gipsowych. Knauf wskazuje dla swoich profili między innymi zgodność z EN 14195.
Standardowe profile wykonane są ze stali ocynkowanej i w typowych wariantach Knauf mają klasę reakcji na ogień A1.
Typowe profile stosowane wewnątrz budynków przeznaczone są do środowisk o niewielkiej agresywności korozyjnej. Producent może określać je jako odpowiednie między innymi do kategorii C1 i C2.
Do bardziej wymagających warunków dostępne są specjalne wersje profili z dodatkową ochroną antykorozyjną, np. C3 i C4.
Przykładowo Knauf oferuje profil CD 60/27 C4 o:
Takiego profilu nie należy utożsamiać ze zwykłym CD stosowanym w standardowym suchym wnętrzu.
Wybór CW/UW 50, 75 lub 100 nie powinien wynikać wyłącznie z dostępności materiału. Szerszy profil daje więcej miejsca na izolację i instalacje oraz umożliwia budowę grubszej konstrukcji.
| Przykładowy profil | Szerokość konstrukcji | Typowe zastosowanie |
|---|---|---|
| CW/UW 50 | ok. 50 mm | cieńsze ściany i przedścianki |
| CW/UW 75 | ok. 75 mm | typowe ściany działowe |
| CW/UW 100 | ok. 100 mm | grubsze ściany, większa przestrzeń na izolację i instalacje |
To jedynie ogólna charakterystyka. Ostateczny dobór należy wykonać zgodnie z wymaganiami konkretnej przegrody.
Profile pionowe ustawia się w regularnym rozstawie dopasowanym do szerokości płyt oraz systemu konstrukcyjnego. Przy standardowych płytach o szerokości 1200 mm często spotykany jest moduł umożliwiający podparcie płyty na kilku słupkach.
Nie należy jednak wpisywać jednego rozstawu jako obowiązującego dla wszystkich ścian. Rozstaw może ulegać zmianie w zależności od:
Sam profil stalowy nie zapewnia wysokiej izolacyjności akustycznej. Parametr gotowej przegrody wynika ze współdziałania profili, płyt, materiału izolacyjnego oraz sposobu wykonania połączeń.
Znaczenie mają między innymi szerokość profilu, liczba warstw poszycia, rodzaj wełny mineralnej oraz szczelność całej konstrukcji.
Podobnie jak przy płytach, klasy odporności ogniowej nie można przypisać pojedynczemu profilowi. Klasa EI dotyczy kompletnej konstrukcji.
Zmiana profilu, jego szerokości, grubości blachy, rozstawu albo liczby warstw poszycia może spowodować, że konstrukcja przestanie odpowiadać przebadanemu rozwiązaniu systemowemu.
Po wykonaniu konstrukcji i zamocowaniu poszycia trzeba odpowiednio zabezpieczyć zewnętrzne krawędzie zabudowy. Do tego celu stosuje się między innymi narożniki do wykańczania krawędzi płyt gipsowo-kartonowych, które pomagają uzyskać prostą linię naroża i zwiększają jego odporność na przypadkowe uszkodzenia.
Nie każda okładzina gipsowo-kartonowa wymaga wykonywania stalowego rusztu. Jeżeli odpowiednio przygotowana ściana mineralna pozwala na bezpośrednie mocowanie okładziny, można zastosować kleje gipsowe przeznaczone do bezpośredniego montażu płyt g-k.
Takiego rozwiązania nie należy jednak traktować jako zamiennika ściany szkieletowej wszędzie tam, gdzie potrzebna jest przestrzeń instalacyjna, izolacja wewnątrz konstrukcji albo określone parametry kompletnego systemu.
Oznaczenia CW, UW, CD, UD i UA informują o podstawowym przeznaczeniu elementu, ale nie wystarczają do prawidłowego doboru materiału. Znaczenie mają również szerokość, wysokość przekroju, grubość blachy, długość, zabezpieczenie antykorozyjne oraz wymagania całego systemu.
W praktyce najczęściej spotyka się profile ścienne o szerokościach 50, 75 i 100 mm, profile sufitowe CD 60/27 oraz profile wzmacniające UA o grubości blachy około 2 mm. Takie konkretne parametry pozwalają dobrać konstrukcję do rzeczywistych wymagań ściany, sufitu lub zabudowy, zamiast traktować wszystkie profile jako jeden rodzaj produktu.
